"İnsana ve Hayata Dair İbretlik Tespitler"

Bu yazımda “İnsana ve Hayata Dair İbretlik Tespitler”* başlıklı 29 maddeden ibaret bir alıntıya yer vereceğim:

      1-Beyin bir donanımdır, her insanda vardır. 

      Akıl bir yazılımdır, her insanda yoktur.

2-Evrendeki en mükemmel laboratuvar insan beynidir. İstediğini düşünerek sentezler.
3- Bilim insanı olmanın birinci şartı, bilmediğini yüreklice söyleyebilmektir.
4- Bir toplumun okuyup geçenlere değil, okuyup düşünenlere ihtiyacı var.
5- Aptallaşmanın en kolay yolu, merak etmeyi bırakmaktır.
6- Karın tokluğuna yaşanan bir yerde ilkeli düşünce üretmek mümkün değildir.
7- Çocuklar yetişkinlere göre daha iyi akıl yürütürler. Çünkü ön yargıları yoktur.
8- İki yüz kelimeyle düşünen biri, iki bin kelimeyle düşünen birini asla anlayamaz.
9- Büyük bir güç mü istiyorsunuz? İşte o gücü size gösteriyorum: Hayal gücü.
10- İçinizdeki çocuk yaşıyorsa, yaşlanmıyorsunuz demektir.
11- Düşüncen fakir ise diğer zenginliklerin seni kurtarmaz.
12- Size bütün kapıları açan bir anahtar vereceğim. Bu anahtarın üzerinde iki şey yazılıdır: Biri sabır, ötekisi nezâket.
13- Sessiz çığlıklar sesli haykırışlardan daha etkilidir.
14- Dilinizi sökün, tamir edin ve yeniden yerine takın. Çünkü bütün sorunların temelinde o var.
15- İnsan, duymak istediklerinden vazgeçmedikçe uyanamaz.
16- Doğru sözler karşısında yapılacak en iyi hareket, bir kenara çekilip sessizce dinlemektir.
17- Uzmanı olmadığınız konularda kendinize yakışanı yapın ve bir kenara çekilip sessizce oturun.
18- Bir insanı ancak kendisi engelleyip kendisi durdurabilir.
19- Önündeki seçeneklerden en zorunu seçen başarılı olur.
20- Vazgeçmezsen, doğru seni eninde sonunda bulur.
21- İnsan, sorun yaşadığı oranda değil, sorun çözdüğü oranda gelişir ve olgunlaşır.
22- Kendi üzerinizde çalışmaktan vazgeçmeyin. Aksi halde gelişip olgunlaşamazsınız.
23- Kitaptan ve kütüphaneden uzaklaşıldıkça cehalet artar. Cehalet arttıkça da sefalet ve felâket artar. Sefaletin ve felâketin getirdiği ise acı ve gözyaşıdır.
24- Ahlâksızları ahlâklı gibi göstermek bir toplumun ahlâkını bozar.
25- Bir toplumun çoğunluğu, olduğundan daha ahlâklı görünmek çaba ve gayreti içindeyse, bilin ki o toplumda ahlâk sorunu vardır.
26- Herkesten ve her şeyden umudunuzu kestiğiniz anda belki de kurtarıcı sizsinizdir. Küsmekten ve kabullenip bir köşeye çekilmekten daha başka bir yol var: Mücadele etmek.
27- Ekonomik gelişmeyi kişisel ve zihinsel gelişmenin önünde tutan toplumlar, kesinlikle uygarlaşamazlar.
28- Gönlü güzel olanın niyeti de söylemi de eylemi de güzeldir.
29- Karnı doymayan değil, gözü doymayan insan fakirdir.

* Yazı, halen ülkemizde yaşayan Güney Azerbaycanlı bir Azeri olan Anooshirvan Miandji’ye ait.

Aile ve Akrabalık

Aile kurmak zordur. Aileyi kurduktan sonra aile olmak daha bir zordur. Aileyi kurduktan sonra aile kalabilmek daha bir zordur. Aile kurmak, aile olmak ve aile kalmak zor olsa da bu zoru başaranlar az da olsa var.

Aile derken anne, baba ve çocuktan ibaret küçük yani çekirdek aile; anne, baba, çocuklar, torunlar, büyükanne ve büyük babalardan ibaret büyük aile akla gelir. Ayrıca tüm bunların yanında kan ve sıhriyet bağı ile akrabalıklar da vardır ki buna sülale deriz. Bu tür akrabalık çekirdek ve büyük aileden daha geniştir.

Aile kurup yürütemeyip kısa yoldan yollarını ayıranlar günümüzde her geçen gün artmaktadır. Bunlar aile olamayanlardır.

Aile kurup kavga gürültü devam ettiren, ha bugün ha yarın derken olmayacak böyle deyip çoluk çocuğa kavuşturan sonra geçmiş müktesebatı bir çırpıda bitirenlerin sayısı da az değil. Bunlar da aile kalamayanlardır. 

Geriye aile kalanlar kalıyor. Aile kalanları da ikiye ayırmak lazım. Sıcak aile ve soğuk aile.

Soğuk aile ne kadar da büyük ve kalabalık bir aile olsa da adı üzerinde bu aile tipi soğuk ailedir.

Belki aynı soyadı taşırlar ama akrabalıkları pamuk ipliğine bağlıdır.

Pek bir araya gelmezler.

Aralarında çekememezlik had safhadadır.

Birbirlerine pek faydaları olmaz, zararları da.

Hepsi bir başına buyruktur. 

Ailede birinin başına bir şey gelince, ortalıkta pek görünmezler.

Kimse kimsenin elinden kolay kolay tutmaz.

Birbirlerine yabancı gibiler. Düğün ve cenazede öylesine bir araya gelirler.

Kırılganlık, küslük, mesafe eksik olmaz.

Sıcak aileye gelince, işte gerçek ve olması gereken aile bu tür ailedir.

Birbirlerine tutkun, ilişkilerinde içtendirler.

Bir araya gelmekten, birlikte iş yapmaktan gocunmazlar.

Düşenin elinden tutarlar, birbirlerini ziyareti ihmal etmezler.

İyi günde, kötü günde bir ve beraberler. Aileden birinin derdi hepsinin üzüntüsü, sevinci hepsinin sevincidir. Üzüntü ve mutluluğu paylaşırlar.

Birbirlerini daha sık görürler. Bir araya gelmekten mutluluk duyarlar.

Saygı ve sevgide kusur etmezler.

Yemekli, yemeksiz bir araya gelirler.

Bir sorunu çözmede yüreklerini ortaya koyarlar.

Birbirlerini arar, sorarlar. Evlerine teklifsiz giderler. Evlerini evleri bilirler.

Birbirlerini yük olarak görmezler.

Bu ailenin ferdi olmaktan şeref duyarlar.

Aidiyet duygusu baskındır.

Hasılı aile kurmak, aile olmak, aile kalmak önemlidir. En önemlisi de akraba olmanın gereğini yerine getiren sıcak aile olmaktır. Bu sıcaklık aileyi bir arada tutan en önemli etmen olsa gerek. Böyle aile olanlara ne mutlu.

Yaşlısın...

Yaşlılığın belirtileri nelerdir?

Çoktur. 

Mesela?

Saç, sakal, bıyık ağarmaya başlayınca,

Dişler dökülünce,

İnsan kendini dinlemeye ve yalnızlara oynamaya başlayınca,

Hayattan zevk almamaya başlayınca ve hayattan bir beklentisi kalmayınca,

Hastalıklar artınca,

Rapora bağlı ilaçları kullanmaya başlayınca, 

Ölüm korkusu sarınca, 

Yeni bilgi almayıp durmadan geçmiş anılarını anlatmaya başlayınca, 

Çeneye verince. Ne altı ne ağzı durunca, 

Daha fazla unutmaya başlayınca, 

Çocukları çoluk çocuğa karışınca, 

Evde bir edi bir büdü kalınca, 

Torun sahibi olunca, 

Amca, dayı, dede denmeye başlanınca,

Toplu ulaşımlarda gençler yer vermeye başlayınca,

Yürürken ayaklar çekmeyince,

Eller titremeye başlayınca,

Duygulanma ve alınganlık artınca,

(Yaş yetmişe) merdiven dayayınca,

Vücudun tüm organları işlevlerini tam yerine getiremeyince,

Yaş kaç oldu sorusuna muhatap olunca, ardından Allah uzun ömürler versin duasını alınca,

Bizden geçti deyince daha çok iyisin, dirisini maşallah tesellisine maruz kalınca,

Akranların bir bir hayatlarını değiştirmeye başlayınca...

Ne çocuksun ne genç ne de orta yaş. Yaşlısın yaşlı.