Faizi haram ve haksız kazanç kabul ettiklerinden ve faiz hassasiyetleri olduğundan dolayı dindar, mütedeyyin ve de İslamcı olanların çoğu kolay kolay kredi çekmek için bankaların yolunu tutmaz, tefecilerle işleri olmaz.
Ev, araba almak ya da iş kurmak için paraya ihtiyaçları olduğu zaman gerekirse eş, dosttan döviz ve altın alarak borçlanma yoluna gider ya da finans kurumlarını tercih ederler.
Arta kalan üç beş kuruşu değerlendirmek isteyenler de önceleri döviz, son yıllarda altına yöneldi. Eşine, dostuna borç vermek isteyen de altın borç vermeye başladı. Hiçbirinin aklına parasını mevduata yatırıp faizinden yararlanayım gelmez.
Faizle işlemden mümkün olduğu kadar uzak duran bu kesim, parasını değerlendirmek ve yüksek enflasyona karşı parasını korumak için kâr-zarar ortaklıklarını tercih etti:
90'lı yıllarda yüksek kâr veren çok ortaklı holdinglere yöneldi. TL, döviz ve altın cinsinden iyi kâr veren bu holdinglere neyi varsa yatırdı. Bu şekil kurulan holdinglerin saadet zinciri fazla uzun sürmedi. Hemen hemen hepsi battı. Faizden kaçan insanımız değil kârı, ana parasını bile alamadı.
Bu holdinglere yeşil sermaye dendi. Bunları kuranlar da buralara para yatıranlar da dimi hassasiyeti olanlar.
Yine faizden kaçmak için hem param değerlensin hem evdeki altını hırsıza karşı koruyayım diye altınını kuyumcuya verdi. Bu şekil ticaret yapanların çoğu mağdur edildi. Çünkü kuyumcuların bir kısmı topladığı altınları iç ederek izini kaybettirdi ya da battı. Yağmurdan kaçan Anadolu insanı böylece doluya yakalanmış oldu.
Kimi borç verdi, borcunu alamadı.
Kimi de yastık altında tuttuğu ziynet eşyasını hırsızlara kaptırdı.
Gel zaman git zaman caiz mi, değil mi derken bazı ilahiyatçılar borsaya cevaz verdi.
Kimi caizmiş deyip borsayla tanıştı.
Kimi de son yılların yükselen değeri fona yatırdı parasını.
Geldiğimiz nokta itibariyle elimizde liste yok ama öyle zannediyorum fon zedelerin önemli bir kesimi faiz hassasiyeti olanlar. Aldıkları tüyo ile fona girip paralarını kaç bin katlayan fon zadelerin çoğu da faiz hassasiyeti olan kesimden.
Anlatmak istediğim, haram diyerek faizden uzak duran dindar, mütedeyyin ve de İslamcıların çoğunun ağzı yandı. Çünkü kar-zarar ortaklığı diye girdikleri neresi varsa hemen hemen hepsi bunları yüzüstü bıraktı.
Hoş, kâr ve zarar ortaklığı olan yerlere girenlerin çoğunun bilinçaltında zarar etme düşüncesi yoktur. Kâr-zarar ortaklığı olsa da hep kâr etme vardı, hem de yüksek kâr.
Hasılı, faize mesafeli olan kesimin büyük çoğunluğu ava giderken avlandı. Çoğunun birikimlerimi değerlendireyim hesabı çarşıya uymadı. Çoğu kandı, kandırıldı.
Fon olayı da yeşil sermayenin farklı bir versiyonu. Maalesef bu da mağduriyetler oluşturdu.
Yalnız bu işin fonzedeleri varsa bir de fonzadeleri var. Çoğunun ismi açıklanmasa da içlerinde ekonomiyi teslim ettiğimiz bürokratlar var, fon ve borsayı takip etmekle yükümlü olanlar var, siyasiler var, fonu kuran da var. Yani bugün suçladığımız fon zadeler ya Müslüman mahallesinden ya onların referansıyla bürokrat olanlar ya dindar, mütedeyyin kişiler ya sureti haktan görünenlerden ya da samimi ama paraya tamah gösterenlerden.
Fonzadelerin durumu vahim. Çünkü faize uçkur salmam diyenler fon vurgunuyla milletin bağrına bıçağı sapladılar. Paralarını kat kat attırdılar. Bu katlamayı da kısa zamanda yaptılar. Bunlara sorsan faize karşıyız derler. Yalnız bunlara, keşke bu vurgunu yapacağınıza, paranızı faize yatırsaydınız diyesi geliyor insanın. Çünkü kaçınılan faizden bile bu kadar kazanamazlar, ülkeye de bu kadar zarar veremezler.
Kısaca fon olayı faiz hassasiyeti olanların bir nevi intiharı, bir nevi yağmurdan kaçanların doluya tutulmaları.
Velhasıl-ı kelam, son fon olayı iyi bir sınav olmadı. Kazanan ve kaybedenlerin yanında fon ve borsa büyük bir itibar kaybına uğradı. Bundan sonra kolay kolay belini doğrultamaz. Bu da ekonomiye en büyük darbeyi vuracaktır.
Bu vesileyle faiz hassasiyeti olan dindar, mütedeyyin ve de İslamcı kesimin gelinen noktayla bir yüzleşmesinde fayda var. Buna faiz fobimiz mi diyelim, parayla imtihanımız mı diyelim, bilemedim gitti.
Not: 1. Son yıllarda bugün bankaların verdiği faizle tefeci faizini ayırt edenler var. Çoğunluk, bankaların verdiği faizi İslam’ın yasakladığı faiz derken, bazıları, İslam’ın yasakladığı faizin adı ribadır. Bu da tefeci faizidir. Bankaların verdiği kredi ve alınan faiz haram değildir diyor. Bu konu ayrı bir tartışma konusu.
2.Yazımdan; dindar, mütedeyyin ve İslamcı kesimi suçladığım anlaşılmasın. Bu kesimin içinde bu taraklarda bezi olmayan çoktur. Onları tenzih ederim. Amacım, bir durum tespiti yapmaktı. Umarım meramımı anlatabilmişimdir.
Hiç yorum yok:
Yorum Gönder